Pages

Monday, September 9, 2019

Dongeng Basa Sunda "Dalem Boncél"


Dalem Boncél
Dalem Boncél téh Bupati Caringin, Banten. Kacaturkeun, harita anjeunna nuju moyan di taman kadaleman. Teu lila jol aya pangiringna, laporan.
“Aya naon, euy?” ceuk Dalem Boncél.
Pangiringna ngajawab, “Aya tamu, Juragan. Ngangkenna ti Kandang Wesi. Saurna anjeunna nuju milari putrana anu jenenganana Boncél.”
“Naon?”
Kacida reuwasna Dalem Boncél téh. Gancang baé muru ka padaleman, nepungan tamuna. Ari bréh, nyampak aki-aki jeung nini-nini. Kaciri ti lemburna téh. Papakéan kacida basajanna. Awak geus kacida rangkebongna, tayohna lantaran hirup sangsara. Mamawa buntelan butut, teuing naon eusina.
Ras dalem boncél kana lalakon hirupna. Manéhna baheula kabur ti lembur, lantaran teu betah dicarékan baé ku dununganana nu sok nitah ngarit.  Batan ngabatin, manéhna tuluy indit, teu bébéja-bébéja acan ka kolotna nu hirupna kacida sangsarana. Susuganan di lembur batur pinanggih jeung kasenangan.
Kaburna nepi ka Cianjur. Dalem Boncél digawé jadi tukang beberesih istal, alias kandang kuda, kagungan Juragan Kapala. Lantaran dalit jeung budak Juragan Kapala, tur disina ngabaturan mun keur diajar, Dalem Boncél nepi ka bisa maca jeung nulis. Malah bisa nyieun surat sagala.
Nempo kapinteranana, Juragan Kapala ngangkat Dalem Boncél jadi juru tulis. Dasar nasib kudu mujur, karirna tuluy nanjak, jadi kapala gudang, jadi patih, malah antukna jadi dalem di Caringin.
“Ke, ke, ke...,” kitu gerentes Dalem Boncél. “Bisa jadi ieu téh indung bapa aing nu baheula ditinggalkeun. Tapi lamun aing ngaku yén ieu téh indung bapa aing, beu nya rék disimpen di mana ieu beungeut. Meureun ceuk batur téh, Dalem anu majar ménak, horéng anak jalma susah ti lembur. Cilaka!”
Ari Si Aki jeung Si Nini, barang nempo raray Dalem Boncél, geus teu sak deui, mun éta teh enya anakna. Nu matak, Si Nini langsung ngarontok, “Ujaaang, anak Ema!”
Tapi sakilat Dalem Boncél ngagiwar. Pokna teugeug, “Héh Nini, Aki, nya saha maranéh téh? Wani-wani rék ngarontok  déwék? Déwék téh dalem, nyaho!”
Si Aki jeung Si Nini colohok, teu sangka dalem rék kasar kitu. Pok Si Aki nyarita leuleuy, “Kasép. Sanajan Bapa lila teu panggih, da asa moal kapalingan tetempoan, mun hidep téh putra Bapa jeung Ema!” Dalem Boncél ngarérét ka pangiringna anu colohok mata simeuteun. Harga dirina asa dihina. Pokna sugal, “Aki, di mana teuing aya dalem boga kolot sangsara modél maranéh. Ayeuna indit, indiiiitt! Teu sudi aing boga kolot kawas aranjeun!”
Bari nalangsa, Si Aki jeung Si Nini ninggalkeun padaleman. Rét deui rét deui ka Dalem Boncél, nu ngabedega nulak cangkéng. Duka ngaléos ka mana Si Aki jeung Si Nini téh, da ku Dalem Boncél teu dipaliré deui.
Meureun asa kalepasan omong, ti poé ka poé Dalem Boncél jadi loba nguyung. Awakna beuki begung, da kana barang dahar ogé kurang. Antukna brek gering, diriung-riung ku para pangiring. Tina kulitna, bijil késrék, nyaksrak ka saawak-awak jeung ateul kabina-bina.
Waktu geringna beuki parna, taya deui nu disambat iwal indung jeung bapana, anu boa aya di mana. “Ema, Bapa,  abdi hampura...!”

Dongeng Basa Sunda "Putri Uyah"


Putri Uyah
Jaman baheula aya Raja Sepuh nu kacida welas asihna ka pala putrana. Ari putrana aya tilu, kabéhanana ogé awéwé. Hiji mangsa, Raja ngangkir putra-putrana sina ngariung, masamoan di karaton jeung kulawadetna. Ku Raja éta anak-anakna téh rék ditanya soal kanyaahna ka manéhna.
Sanggeus kabéh ngariung, Raja mimiti nanya ka anak-anakna saurang-saaurang. Mimitina nu ditanya téh anakna nu bungsu.
Ceuk Raja, “Nyai, cing nyarita. Sakumaha kanyaah Nyai ka Ama téh?”
Putri bungsu ngajawab, “Ah, Ama. Kanyaah abdi ka Ama euweuh babandinganana.”
“Ih, sebutkeun wé siga kumaha kanyaah Nyai ka Ama téh, ulah asa-
asa.”
“Dina aya babandinganana ogé, tangtu éta babandingan téh moal bisa nandingan kanyaah abdi ka Ama.”
“Teu lumrah, piraku teu bisa dibandingkeun jeung nanaon mah,” témbal Raja.
Putri Bungsu ngahuleng. Heuleut sajongjongan, pok manéhna nyarita deui. “Kieu waé atuh Ama. Upami keukeuh kedah aya babandinganana, kanyaah abdi ka Ama téh lir ibarat kanyaah abdi ka  panon abdi nyalira.”
“Tah, sukur atuh. Nuhun, katarimakeun pisan kanyaah Nyai ka Ama téh,” ceuk Raja.
Rét Raja ka Putri Pangais Bungsu. Tuluy sarua ditanya soal kanyaahna ka manéhna.
Témbal Putri Pangais Bungsu, “Kanyaah abdi ka Ama, sapertos kanyaah abdi ka panangan abdi nyalira.”
Raja imut, ngarasa sugema ku jawaban anakna nu pangais bungsu. Tuluy rét deui manéhna ka Putri Cikal, sarta tuluy nepikeun deui pertanyaan siga tadi, nanyakeun sakumaha gedéna kanyaah Putri Cikal ka manéhna.
Ari ceuk Putri Cikal, “Kanyaah abdi ka Ama, teu bénten sareng uyah....”
Barang ngadéngé éta omongan, Raja reuwas kacida, sarta langsung némpas omongan Putri Cikal, “Aéh-aéh, Nyai. Henteu salah éta téh? Piraku nyaruakeun Ama jeung uyah, teu siga adi-adi manéh. Naha euweuh deui keur babandinganana?”
“Sumuhun, teu aya deui. éta gé kénging abdi mikir lami pisan,” témbal Putri Cikal.
Raja tuluy benduna, nyarékan Putri Cikal laklak dasar, nepi ka Putri Cikal téh diusir ti karaton, lantaran dianggap teu bisa mulang tarima ka kolot sorangan. Dihalang-halang ku Praméswari ogé, Raja keukeuh teu mikeun Putri Cikal cicing di karaton, sarta nitah gandékna sina mawa Putri Cikal ka leuweung.
Putri Cikal dianteur ku gandék indit ka leuweung. Sajajalan gawéna ngan ceurik baé, inget ka ibu ramana, tur teu nyangka ramana nu welas asih téga ngusir manéhna, sina hirup sosoranganan di leuweung. Sanggeus nepi ka tengah leuweung, Putri Cikal ditinggalkeun, apruk-aprukan sakaparan-paran. Daharna ukur bongborosan nu kapanggih di jajalaneun. Mun peuting naék kana tangkal, nyelapkeun manéh dina dahan kai, da bisi diganggu ku sato galak.
Hiji mangsa Putri Cikal nempo aya cahaya nyay-nyayan di jauhna. Geuwat ku manéhna diburu. Horéng éta cahaya téh datangna ti saung leutik di tengah leuweung téa. Geuwat Putri Cikal keketrok, maksud hayang milu ngarereb di jero saung.
Barang pantona muka, horéng pribumi anu boga saung téh jajaka anu rupana kasép kacida. Puguh Putri Cikal kacida reuwasna. Sanggeus mancakaki, horéng éta jajaka téh sarua anak raja nu nasibna ogé sarua jeung Putri Cikal, diusir ti karaton.
Antukna Putri Cikal jeung éta Jajaka hirup bareng ngababakan, nepi ka rarabina.
Kacaturkeun, Raja ramana Putri Cikal téa, ngersakeun indit ka leuweung arék bubujeng. Inditna dibarengan ku sababaraha urang pangawal. Asruk-asrukanana jarambah pisan, nepi ka raja téh kasarung di tengah leuweung teu manggihan jalan balik.
Sanggeus ka ditu ka dieu teu manggih jalan, Raja jeung rombonganan nempo aya babakan di tengah leuweung. Geuwat bae disampeurkeun, da puguh poé beuki nyedek ka burit. Maksud Raja téh rék milu ngarereb di éta saung. Saenyana, éta babakan téh milik Putri Cikal jeung carogéna téa.
Rombongan téh ku Putri Cikal dijamu sakumaha mistina ka Raja. Diperenahkeun kulemna, disayagikeun tuang leueutna. Ngan barang keur dahar, Raja téh siga nu kurang mirasa.
Ku Putri Cikal geuwat ditanya, “Gusti, ku naon tuang sapertos teu mirasa?”
Témbal Raja, “Pelemna mah pelem tuangeun salira téh Nyai. Mung asa teu karaos uyahna ieu téh.”
Putri Cikal nyarita deui bari imut, “Hapunten abdi, Gusti. Ngahaja ku abdi téh sadaya katuangan teu diuyahan, kumargi abdi terang pisan pangersa Gusti henteu resep kana uyah.”
Ngadéngé éta caritaan, Raja ngahuleng sajongjongan. Ras anjeunna inget ka Putri Cikal nu baheula diusir ti karaton, lantaran nyaruakeun  kanyaahna kana uyah. Raja tuluy nelek-nelek beungeut pribumi nu awéwé. Ana gebeg téh, teu sak deui. Awéwé pribumi nu keur ngaladénan manéhna téh horéng Putri Cikal nu salila ieu nandangan kasangsaraan di leuweung alatan diusir ku manéhna.
Raja teu kawawa nangis sarta tuluy ngarangkul Putri Cikal, bari pokna, “Aduh Nyai, hampura Ama. Ayeuna mah kahartos ku naon Nyai ngabandingkeun kanyaah Nyai ka Ama téh sapertos uyah. Ama geus lepat ngahartikeunana. Ti semet ayeuna, Nyai ulah leuleuweungan deui. Hayu milu balik jeung Ama, cicing di karaton deui sareng carogé Nyai.”
Isukna, rombongan Raja, dibarengan ku Putri Cikal jeung carogéna, mulang ka karaton. Di karaton diayakeun hajat gedé, mapag Putri Cikal sakalian ngistrénan carogéna janten raja, ngagentos ramana nu tos sepuh.

Dongeng Basa Sunda "Paménta Tilu Rupa"


Paménta Tilu Rupa
Jaman baheula aya hiji jalma anu hirupna malarat rosa. Carékna dahar isuk henteu soré téh lain bobohongan. Ari pagawéanana sok buburuh ngangon domba batur. Sanajan digawéna kacida getolna, tapi hasilna teu kungsi mahi, jajauheun kana cukup. Da puguh ukur buburuh. Ari buruhanana dina sataun téh paré 50 geugeus, ditambah ku bekel dahareun mun rék ngangon.
Demi dununganana jalma beunghar kacida. Tapi korétna kabina- bina, jaba licik. Ka pangangon téh ngan minteran baé. Saupama anu ngangon domba rék ngangon ka pangangonan, dibekelanana téh ngan sangu baé jeung uyah sambel. Arang langka pisan dibéré deungeun sangu anu ngareunah.
Mun geus usum panén, nu ngangon téh dibéré paré buruhanana téa. Tapi paréna téh dipilihan anu gambrang pisan. Atuh barang dijual téh hargana teu sakumaha. Teu mahi pikeun meuli baju-baju acan. Munasabah baé mun tukang angon téh papakéanan geus rubat-rabét, siga nu gélo baé.
Sakali mangsa éta tukang ngaon téh gering nepi ka teu bisa ngangon. Tapi, ku dununganana téh teu diurus. Barang geus cageur sarta keur mamayu, ngan can kaduga ngangon, ka dununganana ménta kadaharan. Tapi batan méré mah dununganana kalah nyarékan. Majar téh, “Can digawé geus hayang ménta dahar!”
Antukna éta tukang ngangon téh musapir. Manéhna prihatin liwat saking   sarta ngenes di jero haténa. Beurang peuting manéhna neneda hayang bisa cara deungeun-deungeun, teu kurang hakaneun teu kurang pakéeun. Ku tina nyeri haté, manéhna tuluy miceun manéh ka leuweung, teu dahar teu nginum.
Barang geus meunang sababaraha poé manéhna kasaréan ti beurang, handapeun tangkal kai. Ari hudang bet manggih batu tilu siki. Kawas muncang, baruleud, sarta laleucir. Teu kira-kira manéhna kagéteunana. “Na saha anu neundeun ieu batu téh, da tadi mah euweuh?” pokna.
Sabot kitu kadéngé aya sora euweuh rupa, “Ujang, ku sabab manéh sakitu prihatinna, ayeuna paménta manéh dikabulkeun. Manéh meunang ménta tilu rupa. Pék rék ménta naon baé ogé. Dina sakali ménta éta batu kudu dialungkeun hiji!”
Tukang ngangon liwat saking atoheunana. “Nuhun Gusti, nuhun!” pokna bari nyembah-nyembah.
Ti dinya tukang angon tuluy balik ka lemburna. Sajajalan teu weléh imut sura-seuri sorangan bari mikiran rék ménta naon. Ceuk gerentes  haténa, “Kahiji aing rék ménta beunghar. Kadua rék ménta jadi raja. Lantaran beunghar ogé ari teu agung mah  tara dihargaan. Katiluna aing rék ménta loba anak, sangkan bisa nuluykeun raja jeung kabeungharanana.”
Sadatangna ka imahna, manéhna rék nyoba ménta beunghar. Tapi tuluy kapikir rék ménta duit baé. Da mun téa mah tuluy dibéré kuda, sapi, atawa ingon-ingon, kacipta réncédna da kudu dijual heula. Ari boga duit mah apan hayang naon baé gé bisa. Tapi manéhna kacalétot ngomong. Maksudna hayang loba duit, ari pok bet hayang loba ceuli. Barang keleweng téh batu dialungkeun, ngan breng baé awakna pinuh ku ceuli. Mani kawas tunggul anu pinuh ku lémbér.
Tukang angon gogoléran ceurik, awahing ku gila nénjo awak sorangan. Handeueuleun deuih, pédah paméntana anu kahiji geus mubadir. Barang geus leler, manéhna mikir deui. Ceuk gerentesna, “Ah keun baé henteu tulus jadi raja ogé, henteu boga anak loba ogé, asal jadi beunghar wé. Tapi ceuli nu matak pikagilaeun téh kudu leungit heula!”
Keleweng manéhna ngalungkeun deui batu anu kadua, sarta ménta sangkan ceuli anu rimbil dina awakna leungit kabéh. Les baé ceuli téh leungit tanpa lebih ilang tanpa karana. Tukang angon kacida bungaheunana sarta niatna rék ati-ati pisan dina nepikeun paménta anu katilu.
Tapi ras manéhna inget kana ceulina anu dua. Ari dicabak, bet milu leungit. Puguh baé kagéteunana tukang angon. Atuh ngan hing deui baé manéhna ceurik. Leuwih nyeri batan anu tadi, sabab paméntana ngan kari hiji deui.
“Kumaha ayeuna aing? Lamun ménta beunghar meureun aing jadi jalma tanpa daksa, teu boga ceuli. Lamun ménta didatangkeun deui ceuli, aing meureun angger malarat.”
Sanggeus bingung mikiran nasib, bet datang ilham tina pikirna anu beresih. “Leuwih hadé aing ménta didatangkeun deui dua ceuli anu asal, da ceuk kolot ogé apan awak anu walagri, sehat bari jagjag waringkas, leuwih utama batan kakayaan. Sarta saéstuna jalma anu beunghar téh nyaéta jalma anu narima kana kulak canggeum bagja. Narima kana takdirna. Kawas aing, da geus milikna jadi jalma malarat, euweuh sisit beunghar, nya rék ditarimakeun baé. Hanas éta teu boga dahareun, pakéeun, nya rék ihtiar baé, da awak lengkep kénéh, tanaga gedé. Mending néangan baé dunungan anu bageur!” pokna.

Pengertian Dongeng dan Ciri-cirinya dalam Bahasa Sunda


Dongeng nyaeta karya sastra anu mangrupa carita rekaan atawa khayal dina wangun lancaran atawa prosa. Aya dua rupa prosa, nyaeta prosa buhun jeung prosa modern. Conto prosa buhun nyaeta dongeng jeung carita wayang. Sedengkeun conto prosa modern nyaeta saperti novel jeung carita pondok atawa carpon.
Ciri khas carita anu aya dina dongeng nyaeta mangrupa carita rekaan atawa khayal anu biasana pamohalan atawa teu asup kana akal jeung loba bohongna. Tapi kusabab caritana sok pamohalan jeung loba bohongna, dongeng sok dipikaresep ku barudak. Kukituna carita nu aya dina dongeng sok dieusian oge ku atikan anu penting pikeun dijadikeun pieunteungeun atawa picontoeun keur barudak.
Tradisi dongéng téh aya di mamana. Méh unggal bangsa boga dongéng séwang-séwangan. éta dongéng téh diwariskeun turun-tumurun ti karuhun ka generasi nu leuwih ngora, mangtaun-taun, malah boa mangabad-abad. Kabiasaan ngadongéng lain baé jadi alat keur ngahibur atawa keur kalangenan, tapi nu utamana mah dongéng téh ngawariskeun ajén-inajén. Dongéng biasana ngawariskeun hiji naséhat, malah mandar jadi eunteung dina kahirupan. Malah di sawatara wewengkon mah, dongéng téh ngahaja diciptakeun. Dijieun carita anyar atawa dijieun film. Ari maksudna mah sarua, ngajarkeun naséhat anu hadé.
Dina pakumbuhan urang Sunda, ogé kapanggih rupa-rupa dongéng. Umumna éta dongéng téh nyebar sacara lisan ti generasi ka generasi. Lantaran éta dongéng anu warna-warni téh sok tuluy didongéngkeun deui, antukna sok muncul rupa-rupa vérsi. Contona baé, dongéng ngeunaan Prabu Siliwangi atawa ngeunaan Sangkuriang téh sok kapanggih di sawatara tempat. Biasana sok dipatalikeun jeung kaayaan atawa  kabiasaan di hiji tempat.
Ka dieunakeun aya nu pirajeunan nyatet-nyatetkeun dongéng, tuluy dikumpulkeun dina wangun buku. Tapi éta dongéng téh tetep hirup dina tradisi lisan. Sok dipasanggirikeun, atawa didongéngkeun deui ku indung atawa ku bapa, atawa ku Ibu jeung Bapa Guru, ka barudakna atawa ka siswa di sakola.
Yus Rusyana, ahli carita lisan, ngabagi-bagi dongéng téh kieu:
a.       Dongéng nu nyaritakeun kahirupan jalma di masarakatna jeung dina sajarahna. Upamana dongéng para raja, para putri, para nabi, para wali, tukang tani, tukang dagang, jeung sajabana. Dongéng nu kieu sok disebut ogé parabel.
b.      Dongéng anu nyaritakeun kahirupan sasatoan, saperti kuya, monyét, peucang, tutut, maung, séro, munding, manuk, jeung sajabana. Dongéng nu kieu sok disebut ogé fabel.
c.       Dongéng anu nyaritakeun asal-usul kajadian tempat, barang, sasatoan, jeung tutuwuhan. Dongéng nu kieu disebutna dongéng  sasakala atawa legénda.
d.      Dongéng anu nyaritakeun mahluk ciciptan (hayalan), bangsaning jurig jeung siluman. Dongéng nu kieu sok disebut ogé dongéng   mitos.
Ciri-ciri Dongéng aya dina tabel dihandap ieu :

Nepi ka kiwari urang sok nyaksian kénéh aya jalma anu sok ngadongéng. Boh keur tujuan lulucon, atawa keur kaperluan pasanggiri. Aya nu langsung di hareupeun balaréa, ngaliwatan radio atawa televisi, atawa dirékam jeung diunggah (up-load) kana internét. éta téh cara-cara ngaéksprésikeun dongéng.
Dina ngaéksprésikeun dongéngna téh sakapeung bari dibarengan ku pepeta, lajag-léjég, atawa sok diémbohan ku gambar atawa bonéka jeung parabot séjénna. Urang nu ngabandunganana sok resep jeung kataji. Asa kahibur.
Nu matak urang jadi resep, lantaran nu maca atawa nu ngadongéng téh maké téhnik, nyaéta téhnik ngadongéng. Da sasat lamun ngadongéngna sajalantrahna, atawa ukur maca wungkul, tangtu moal pikaresepeun.
Ceuk Elin Sjamsuri dina buku Dongéng Aki Guru, sarat suksés ngadongéng téh di antarana:
a.       Kudu apal kana lalakon. Sakapeung kudu tapis improvisasi lamun pareng poho kana lalakonna.
b.      Kudu ngabogaan téhnik vokal anu hadé, utamana dina ngarobah- robah sora tokoh-tokoh dongéng.
c.       Kudu apal suasana dongéng. Upamana suasana pilemburan, pileuweungan, karaton, jeung sajabana.
d.      Kudu maké éksprési anu merenah, boh dina pasemon, lentong, peta, jeung réngka.

Contoh dongeng :
1. Dalem Boncel
2. Putri Uyah
3. Pamenta Tilu Rupa

Sumber :
Sumarsono, Tatang. Dkk. 2014. Pamekar Diajar Basa Sunda. Kurikulum 2013. Bandung

Tuesday, August 27, 2019

AYO JOIN BISNIS 10K BISA DAPET VIU, SPOTIFY, JOOX DAN APLIKASI LAINNYA SELAMANYA

Selamat datang di bisnis yang cuma 10k tapi bisa dapet berbagai fitur dan bisa untung berkali lipat?

Demon'd Project (DP)
Demon'd project yaitu bisnis berbasis web. Dengan kalian registrasi kalian akan dibikinkan akun untuk login di website demon'd project.

Apa Aja Isinya?
☑ Aplikasi Fullpack & Games MOD
☑ Panel Instagram & Software
☑ Database & Kontak Supplier
☑ Kumpulan E-Book Terbaru
☑ Tema L1N€, WA, BBM, dll
☑ Tutorial, Tips & Trik
☑ Kumpulan Film
〓NEW : Music Downloader (Download Lagu Dari Web)

Apa Kelebihan Project Ini?
✅ Tampilan Website Responsive
✅ Fitur Lengkap (1000+ Fitur)
✅ Modal Sekali Seumur Hidup
✅ Fitur Dapat Dijual Kembali
✅ Bisa Daftarin Member Lagi
✅ Pemberitahuan Otomatis Setiap Ada Update

Terus sitemnya ngapain? Kalian cukup jualin fitur-fitur aja yang ada di webnya. Harganya sesuaikan dengan yang kalian inginkan tapi ikutin harga pasaran biar laku banyak atau kalian bisa pake akunnya buat kalian sendiri mau download download theme line, cari kontak Supplier, dll.

AYO JOIN MEMBERNYA
KLIK

http://nav.cx/27QUdOe

Thursday, April 11, 2019

Proposal Kewirausahaan Produk Olahan Tempe, Roti, dan Yogurt


PROPOSAL KEWIRAUSAHAAN PRODUK OLAHAN TEMPE, ROTI DAN YOGURT

Tugas ini Disusun untuk Memenuhi Tugas Praktik Prakarya & Biologi



Kelompok :   / XI MIPA 5

Anggota :
Deden Ihsan Fauzi
Fariz Rizwan
Muhammad Raihan Indraguna
Ngasirah Dewi Sekarmelati
Pauji Nurviana
Rani Shelfia Pratiwi
Siti Zainab Putri
Trie Utari Juliantika
Velany Putri Rosidi
Wizdan Nafi Alfiansyah








PEMERINTAH KABUPATEN CIAMIS
SMA NEGERI 2 CIAMIS

Jln. K.H.A.Dahlan No. 2 Tlp. (0265) 771709 Ciamis




Kata Pengantar

Alhamdulillah, puji dan syukur kita panjatkan kepada Allah SWT. Karena atas limpahan rahmat dan karunianya penulis dapat menyelesaikan makalah ini.

Makalah ini dibuat sebagai tugas dari guru mata pelajaran Prakaya & Biologi tentang Pengolahan makanan dengan bahan dasar Tempe, Yogurt, dan Roti. Selanjutnya, penulis mengucapkan banyak terima kasih kepada semua pihak yang telah membantudalam menysun makalah, sehingga makalah ini dapat selesai.

Semoga makalah ini dapat bermanfaat bagi pembaca utamanya bagi penulis sendiri mendapat rahmat dari Allah SWT.









Ciamis,  Maret 2019



Penulis


 DAFTAR ISI
KATA PENGANTAR................................................................................................ ii
DAFTAR ISI............................................................................................................... iii
BAB 1 PEDAHULUAN.............................................................................................. 1
1.1.       Latar Belakang................................................................................................ 1
1.2.       Rumusan Penelitian......................................................................................... 1
1.3.       Tujuan Penelitian............................................................................................. 1
BAB 2 PEMBAHASAN.............................................................................................. 2
2.1         Identifikasi Kewirausahaan ............................................................................ 2
2.2         Pengertian Bahan Dasar Pengolahan............................................................... 3
a.       Pengertian Tempe...................................................................................... 3
b.      Pengertian Roti ......................................................................................... 3
c.       Pengertian Yogurt .................................................................................... 3 
2.3         Proses Pembuatan pengolahan makanan ........................................................ 5
a.       Tempe Saterjut........................................................................................... 3
b.      Perkedel Kerbo.......................................................................................... 3
c.       Sandwich Lebar ........................................................................................ 3
d.      Roskrim..................................................................................................... 3
e.       Yogurt Kapel ............................................................................................ 3
2.4         Modal Usaha Pembuatan pengolahan............................................................. 6
2.5         Harga Jual Produk........................................................................................... 6
2.6         Keuntungan Penjualan Produk  .......................................................................6
BAB 3 PENUTUP...................................................................................................... 14
3.1         Kesimpulan .................................................................................................... 14
3.2         Saran .............................................................................................................. 14
DAFTAR PUSTAKA ............................................................................................... 15
LAMPIRAN-LAMPIRAN ....................................................................................... 16

BAB 1
PEDAHULUAN
1.1    Latar Belakang
Secara geografis Indonesia merupakan negara yang memiliki potensi alam yang subur, diantaranya potensi sumber daya alam yang banyak menghasilkan sumber makanan. Oleh sebab itu Indonesia di kenal dengan negara agraris maupun yang bahari. Namun produksi di dalam mengolah sumber daya tersebun sangat minim, sehingga perlu inovasi yang baru untuk meningkatkan nilai jual. Salah satu diantaranya kedelai, yang tumbuh subur di Indonesia. Namun para petani kedelai hanya menjual kedelai dalam bentuk utuh tanpa ada inovasi yang baru.

            Kini dengan kemajuan zaman dan teknologi pisang bisa di olah menjadi beberapa olahan diantaranaya, seperti keripik,bolu dan lain sebagainya. Melihat banyaknya kreasi yang dapat di buat oleh pisang saya memiliki sebuah ide untuk mengembangkan sebuah kreasi dari bahan dasar tempe, roti dan yogurt. Dimana saya akan mencoba memasarkan hasil karya yang saya buat, di sini saya akan mnjelaskan tentang proses pembuatan hingga proses pemasaran.

1.2    Rumusan Penelitian

a.       Apa yang akan diwirausahakan ?
b.      Bagaimana proses pembuatan pengolahan makanan?
c.       Berapa modal yang harus dikeluarkan ?
d.      Berapa keuntungan yang diterima?

1.3    Tujuan Penelitian

1.       Memenuh syarat ujian Praktik
2.      Menambah wawasan tentang kewirausahaan
3.      Mengasah kreatifitas yang ada dalam diri
4.      Meningkatkan rasa toleransi dan sabar dalam berwirausaha







BAB 2
PEMBAHASAN
2.1 Identifikasi  Kewirausahaan
a.  Pengertian Kewirausahaan
Pengertian kewirausahaan secara umum adalah kewirausahaan adalah suatu proses dalam mengerjakan sesuatu yang baru atau kreatif dan berbeda (inovatif) yang bermanfaat dalam memberikan nilai lebih.
Menurut Drs. Joko Untoro bahwa kewirausahaan adalah suatu keberanian untuk melakukan upaya upaya memenuhi kebutuhan hidup yang dilakukan oleh seseorang, atas dasar kemampuan dengan cara manfaatkan segala potensi yang dimiliki untuk menghasilkan sesuatu yang bermanfaat bagi dirinya dan orang lain.
            b. Ciri ciri Wirausaha 
Seseorang dikatakan wirausaha sudah tentu memenuhi definisi wirausaha itu sendiri, untuk lebih jelasnya silahkan dibaca  ciri ciri wirausaha dibawah ini:
1. Memiliki keberanian mempunyai daya kreasi

            2. Berani mengambil risiko
            3. Memiliki semangat dan kemauan keras.
            4. Memiliki analisis yang tepat
            5. Tidak konsumtif 
            6. Memiliki jiwa pemimpin
            7. Berorientasi pada masa depan

c. Ciri ciri kewirausahawan yang handal dan profesional :
1. Yakin terhadap produk yang dimiliki 

2. Mengenal sangat banyak produknya 
3. Tidak berdebat dengan calon pelanggan
4. Komunikatif dan negosiasi Ramah dalam pelayanan
5. Santun Jujur dan berani
6. Menciptakan transaksi 

d. Tujuan berwirausaha
Berikut beberapa tujuan dari seorang wirausaha yang seharusnya:
1.      Berusaha dan bertekad dalam meningkatkan jumlah para wirausaha yang baik dengan kata lain ikut serta dalam mengader manusia manusia calon wirausaha untuk membangun jaringan bisnis yang lebih baik.
2.      Ikut serta dalam mewujudkan kemampuan para wirausaha untuk meningkatkan kesejahteraan dan kemakmuran masyarakat dan Negaranya.
3.      Ikut serta dalam menumbuhkan dan mengembangkan kesadaran serta orientasi kewirausahaan yang kokoh.
4.      Menyebarluaskan dan membuat budaya ciri ciri kewirausahaan disekitarnya terutama dalam masyarakat.
2.2  Pengertian Bahan Dasar
a. Pengertian Tempe
Tempe adalah makanan yang dibuat dari fermentasi terhadap biji kedelai atau beberapa bahan lain yang menggunakan beberapa jenis kapang Rhizopus, seperti Rhizopus oligosporus, Rh. oryzae, Rh. stolonifer (kapang roti), atau Rh. arrhizus. Sediaan fermentasi ini secara umum dikenal sebagai "ragi tempe". Tempe banyak dikonsumsi di Indonesia, tetapi sekarang telah mendunia. Kaum vegetarian di seluruh dunia banyak yang telah menggunakan tempe sebagai pengganti daging. Akibatnya, saat ini tempe tidak hanya diproduksi di Indonesia tetapi juga di banyak tempat di dunia. Berbagai penelitian di sejumlah negara, seperti Jerman, Jepang, dan Amerika Serikat. Indonesia juga sekarang berusaha mengembangkan galur (strain) unggul Rhizopus untuk menghasilkan tempe yang lebih cepat, berkualitas, atau memperbaiki kandungan gizi tempe. Beberapa pihak mengkhawatirkan kegiatan ini dapat mengancam keberadaan tempe sebagai bahan pangan milik umum karena galur-galur ragi tempe unggul dapat didaftarkan hak patennyasehingga penggunaannya dilindungi undang-undang (memerlukan lisensi dari pemegang hak paten).
b. Pengertian Roti
Yoghurt atau yogurt, adalah susu yang dibuat melalui fermentasi bakteri. Yoghurt dapat dibuat dari susu apa saja, termasuk sari kacang kedelai. Produksi modern saat ini didominasi susu sapi. Fermentasi gula susu (laktosa) menghasilkan asam laktat yang berperan dalam protein susu untuk menghasilkan tekstur seperti gel dan aroma unik pada yoghurt. Yoghurt tersedia dalam beraneka macam rasa, rasa alami, rasa buah, rasa vanilla, atau rasa cokelat juga populer.
c.       Pengertian Yogurt
Yoghurt atau yogurt, adalah susu yang dibuat melalui fermentasi bakteri. Yoghurt dapat dibuat dari susu apa saja, termasuk sari kacang kedelai. Produksi modern saat ini didominasi susu sapi. Fermentasi gula susu (laktosa) menghasilkan asam laktat yang berperan dalam protein susu untuk menghasilkan tekstur seperti gel dan aroma unik pada yoghurt. Yoghurt tersedia dalam beraneka macam rasa, rasa alami, rasa buah, rasa vanilla, atau rasa cokelat juga populer.
2.4 Proses Pembuatan Pengolahan Makanan
a. Proses Pembuatan Perkedel KERBO
      Bahan – Bahan :
1.      150 gram tempe, iris tipis jadi 12 bagian lalu kukus
2.      11/2 lembar keju lembaran, potong jadi 6 bagian
3.      3 siung bawang putih, haluskan
4.      50 ml air
5.      garam secukupnya
6.      1 butir telur
7.      tepung panir dan minyak untuk menggoreng secukupnya

Cara Pembuatan :
1.      Larutkan air, garam dan bawang putih dalam satu wadah lalu rendam tempe ke dalamnya hingga bumbu meresap
2.      Belah tempe menjadi 2 lalu sisipkan keju di dalamnya. Gulingkan ke daam tepung panir
3.      Masukkan ke dalam kocokan telur dan garam, angkat dan gulingkan ke tepung panir lagi
4.      Goreng tempe ke dalam minyak goreng panas hingga berwarna kuning kecoklatan.
5.      Angkat dan tiriskan.

b. Pembuatan Tempe Saterjut
Bahan – Bahan:
1.      1 bungkus Tempe
2.      1 batang Daun Bawang
3.      4 siung Bawang Merah
4.      5 siung Bawang Putih
5.      1 butir Telur Ayam
6.      4 sendok makan Tepung Terigu
7.      2 butir Telur Ayam
8.      secukupnya Tepung Terigu

Cara Pembuatan :

1.      Haluskan bawang putih, garam, irisan bawang merah, daun bawang dan satu butir telur
2.      Hancurkan tempe dan masukkan ke dalam bumbu tadi.
3.      Tambahkan tepung terigu. Aduk hingga merata
4.       Bentuk adonan menjadi bulat lalu gulingkan ke dalam kocokan telur
5.      Angkat dan gulingkan ke dalam tepung di wadah yang berbeda
6.       Goreng ke dalam minyak panas hingga berwarna kecoklatan
7.      Angkat dan tiriskan.

c.       Pembuatan Sandwich Lebar
Bahan- bahan :
1.      Roti tawar yang tidak ada kulit luarnya ( jika tidak ada, gunakan roti tawar biasa lalu buang kulit luarnya)
2.       Sosis, potong-potong sesuai selera lalu panggang atau goreng
3.      Bawang bombay, dicincang halus
4.      Telur direbus, iris tipis-tipis
5.      Tomat merah yang masih segar, iris tipis-tipis
6.      Mentimun, iris tipis-tipis.
7.      Keju chedar lembaran atau bisa juga di parut kasar
8.      Mayonaise
9.      Daun selada.

Cara Pembuatan :
1.      Pangganglah roti tawar diatas pan yang sudah panas.
2.      Panggang tanpa mengolesinya dengan mentega atau apapun
3.      Setelah roti selesai dipanggang, raciklah bahan-bahan yang akan digunakan untuk mengisi sandwich.
4.      Campur bahan-bahan isian  sandwich seperti sosis, bawang bombay, telur serta mayonise lalu aduk sampai rata.
5.      Ambil roti yang telah dipanggang.
6.      Lapisi roti tawar dengan daun selada yang sudah di cuci bersih serta keju kemudian tuang campuran bahan isi sandwich diatasnya.
7.      Tutup dengan irisan tomat dan mentimun yang sudah diiris tipis-tipis.
8.      Berikan tambahan mayonise lagi kemudian tutup dengan lapisan roti.
9.      Sandwich siap untuk dihidangkan.

d.      Pembuatan Roskrim

Bahan- bahan :

1.      Roti tawar tanpa kulit
2.      Es krim vanilla,choco,strobery
3.      Telur
4.      Tepung roti

Cara Pembuatan :

1.      Ambil 2 lembar roti lalu digilas smpe lentur shg tdk gampang sobek
2.      Isi ditengah roti dg es krim rasa vanilla,choco n strobery (sesuai selera)
3.      Roti kemudian dilapisi dan tekan pinggiran roti dg jari agar menyatu dan tertutup dg sempurna lalu bungkus rapi dgn alumunium foil dan simpan di freezer lbh kurang 1 jam
4.      Keluarkan roti dr freezer dan buka alumunium foilnya. kocok telur campur sedikit vanilla dan baluri telur dg roti lalu lapisi dg tepung roti,lakukan itu 2 kali agar tertutup dgn sempurna. Goreng roti dgn minyak panas sampai kuning kecoklatan. Angkat dan tiriskan,hias dg aneka topping sesuai selera.

e.       Pembuatan Yogurt Kapel :

Bahan- bahan :
1.      Buah apel
2.      Buah pir
3.      Yogurt original

Cara pembuatan :
1.      Ambil apel dan pir kemudian potong berbentuk dadu
2.      Masukan ke dalam blender buah tersebut dan tambahkan yogurt
3.      Blender hingga tercampur
4.      hidangkan

2.5 Modal Usaha Pembuatan Pengolahan
No.
Bahan
Banyak
Harga Satuan
Jumlah
1.
tempe
3 buah
Rp. 3000/buah
Rp. 9000
2.
Bawang merah&putih
Secukupnya
Rp. 6000
Rp. 6000
3.
Telur
½  kg
Rp. 22000/kg
Rp. 11000
4.
Tepung Roti
½ kg
Rp. 20000/kg
Rp. 5000
5.
Minyak
secukupnya
Rp. 5000/ bungkus
Rp. 5000
6.
Keju
2  bungkus
Rp. 7000/ bungkus
Rp. 14000
7.
Daun bawang
Secukupnya
Rp. 2000/ bungkus
Rp. 2000
8.
Selada
¼ kg
Rp. 5000/ bungkus
Rp. 5000
9.
Tomat
¼ kg
Rp. 5000
Rp. 5000
10.
Tepung terigu
½ kg
Rp. 12000/ kg
Rp. 4000
11.
Cup
30 buah
Rp. 200/ buah
Rp. 6000
12.
Es krim
1 wadah
Rp. 22000
Rp. 22000
13.
Roti Tawar
1 pak
Rp. 13900
Rp. 13900
14.
Pir
2 buah
Rp. 16.100
Rp. 16100
15.
Apel puji
2 buah
Rp. 26500
Rp. 26500
16.
Yogurt
3 buah
Rp. 26000
Rp. 26000
17.
Margarin
1 buah
Rp. 5900
Rp. 5900
18.
Mayonise
1 set
Rp. 7000
Rp. 7000
19.
Saus tomat
1 botol
Rp. 5100
Rp. 5100
20.
Pala
1 buah
Rp. 2000
Rp. 2000
Jumlah keseluruhan
Rp. 196500,-
Terbilang
Seratus sembilan puluh enam ribu lima ratus rupiah
2.6  Harga Jual yang kami buat dijual dengan harga 5000/cup
2.7. Keuntungan Pembuatan Bread Choco Banana
No.
Keterangan
Jumlah
keterangan
1.
Modal  Awal
Rp. 196500,-

2.
TargetPenjualan
Rp. 250000

3.
Hasil  penjualan
Rp.

4.
Keuntungan yang didapat
Rp.
UNTUNG/RUGI

BAB 3
PENUTUP
4.1    Kesimpulan
Pengertian kewirausahaan secara umum adalah kewirausahaan adalah suatu proses dalam mengerjakan sesuatu yang baru atau kreatif dan berbeda (inovatif) yang bermanfaat dalam memberikan nilai lebih. Kewirausahaan ini dapat mengubah sifat seseorang menjadi pribadi yang lebih sabar karena dalam berwirausaha kita diajarkan bagaimana cara menawarkan produk yang kita punya kepada para konsumen.
4.2    Saran
Dalam penulisan makalah ini mungkin jauh dari kesempurnaan, hal ini disebabkan oleh kurangnya Referensi yang dimiliki oleh penulis, maka untuk itu penulis mengharapkan kritik dan saran dari  guru  pembimbing dan teman-teman demi kesempurnaan dimasa yang akan datang.

DAFTAR PUSTAKA